Przejdź do treści strony

Dwór Zygmunta Kauffunga

Ulica Krzywa łącząca kościół parafialny św. Anny z zamkiem nosiła od XV w. nazwę − ulica Pańska (Junkerngasse), a od około 1700 r. ulica Wolność (Schloßfeiheit lub Freiheit). Jej stara nazwa nawiązywała do faktu, że znajdujące się przy niej zabudowania, które były siedzibami szlacheckimi lub siedzibami urzędów dworskich, nie podlegały prawu miejskiemu i stanowiły Jurydykę. Dwór jest najstarszym budynkiem mieszkalnym w mieście. Został wzniesiony w 1526 r. przez altarystę kościoła parafialnego w Ząbkowicach Hieronymusa Segela. Wkrótce został on proboszczem w Braszowicach i 13 IV 1528 r. sprzedał dom Małgorzacie, wdowie po Georgu Wielandzie z Ingelstädt (Ingolstadt). Zatwierdzając tę transakcję książę Karol I nadał temu domowi i wszystkim innym budynkom szlacheckim przy ulicy Krzywej własne sądownictwo i prawo warzenia piwa rocznie z 1 małdra pszenicy i 40 szefli jęczmienia. Małgorzata sprzedała dom Sigmundowi Kauffungowi von Chlum. Po śmierci Kauffunga dom nabyła rada miejska, później przeszedł on ręce prywatne. W 1744 r. dom kupił cukiernik August Anton Krause, ojciec malarza Bernarda, a wkrótce stał się własnością jego syna, aptekarza − Armanda Krause, który był właścicielem ogrodu botanicznego, położonego naprzeciw domu, który z uwagi na niezwykły zbiór roślin zielnych nazwano ogrodem Krausego. Na jego miejscu stoi obecnie budynek dawnego sierocińca fundacji Scholza oraz dawny dom F. Lamma i spalona kaplica ewangelicka. W dworze Kauffunga i w ogrodzie spędził dzieciństwo i młodość malarz Bernard Krause. W 1772 r. Armand Krause sprzedał posiadłość Johannowi Friedrichowi Pohlowi, a w 1837 r. dom Kauffunga kupiła hrabina Juliane von Schlabrendorf i od tej pory nosił on nazwę domu hrabiowskiego, potem należał do sióstr boromeuszek. Przed II wojną światową budynek był własnością parafii katolickiej i służył celom mieszkalnym. W okresie powojennym budynek znalazł się w opłakanym stanie i miał pójść do rozbiórki. W połowie lat 60. starania o uratowanie zabytku podjął Józef Glabiszewski. Dzięki swojemu wielkiemu zaangażowaniu doprowadził do jego remontu i otwarcia w nim 8 V 1972 r. Izby Pamiątek Regionalnych, gdzie do końca życia pełnił rolę kustosza i kierownika Izby, wspólnie ze swoją żoną Reginą. Budynek był wielokrotnie przebudowywany. W elewacji wyróżniają się dwa wykusze: na wejściem i narożny. Nad wejściem, na spodzie wykusza znajduje się herb Kauffungów. We wnętrzu zachowało się sklepienie kolebkowe ozdobione stiukami, kolumny międzyokienne na parterze, a także pomieszczenie dawnej domowej kaplicy i studia o głębokości 25 m.

Jednostki organizacyjne